مباحث انتقادی در مورد چیستی"هویت مدرن بلوچ" (4)

این ساده انگاری که رازگو بلوچ مطرح می کنند و در دنیای ژورنالیسم سکه ی رایج روزگار شده است! ریشه اصلی اش بر می گردد به عدم آشنایی به بنیان های معرفت شناسی علوم انسانی و اجتماعی مدرن؛ تا جاییکه اطلاع دارم تحصیلات تخصصی این عزیز در رشته ی مهندسی برق است و احتمالا مشغولیت جدی با این گونه علوم و مباحث ندارند. بحث های ایشان مرا می برد به خاطراتی که از روزهای اول دوره ی کارشناسی ارشد جامعه شناسی در دانشگاه تهران در ذهنم حک شده است. همکلاسی داشتیم که مهندسی هوافضا را از دانشگاه صنعتی امیرکبیر، گرفته بود و با همان ذهن فنی و کاربردی همیشه در کلاس بحث می کرد که چرا ما نمی توانیم با این همه جامعه شناس، اقدام به مهندسی اجتماعی و حل معضلات جامعه ی ایرانی که کاملاً مشخص و بدیهی هستند! بنماییم. اساتید همیشه به وی می گفتند که بنیان های معرفت شناسی علوم انسانی و اجتماعی به سان بنیان های معرفت شناسی علوم پایه به شدت مشکل و متکثر هستند و هر پارادایم و رویکردی نگاه خاصی به جهان دارد و برخلاف علوم کاربردی همچون رشته های مهندسی و پزشکی که در آنها به آن صورت مباحث جدی معرفت شناسی مطرح نیست و بیشتر به دنبال کاربردی کردن یافته های علوم پایه همچون ریاضی، فیزیک، شیمی و زیست شناسی، هستند، نمی توان به برداشت و معرفت یکسانی در کوتاه مدت رسید و معضلات را برطرف نمود.

مباحث معرفتی هیچ انتهایی ندارند و تا زمانیکه زندگی بشری وجود دارد این مباحث هم وجود خواهند داشت. اینکه فردی برای اولین بار به یک مبحثی بپردازد، جدا از اینکه دو پاراگراف دل نوشته، غیرمستند و ادبی گونه باشد! و یا مبحثی مفصل، مستند و مبتنی بر اصول علمی روز دلیل نمی شود که دیگران به آن ورود پیدا نکنند. البته اگر کسی دوست داشته باشد که فضل تقدم اش در خصوص یک بحثی حفظ شود، باید تلاش کند که آنرا با اصول مطرح در هر علم و حوزه ی در جاهای معتبر منتشر کند تا جامعه ی علمی و یا روشنفکری مربوطه، البته این دو لزوماً منافاتی با هم ندارند آنرا ببیند و در یک جهان 3 پوپری در نوشته ی دیگری به تفضیل تشریح نموده ام. به نقد و ارزیابی آن بپردازند و احیاناً به اسم او مسجل گردد! البته واقعیت این است که در کنار جنبه های مثبت متعددی که در دنیای ژرنالیسم وجود دارد، تکلیف مباحث تاریخی و اجتماعی همچون مباحث علمی دیگر، نه در آن بلکه در جوامع و انجمن های علمی مشخص می شود که عمدتاً متمرکز در دانشگاهها و مراکز تحقیقاتی، هستند. در چنین جوامع و انجمن هایی است که عیار واقعی نوشته ها مشخص می گردد و هر انشایی بعنوان نوشته ایی علمی و مستند، تلقی نمی شود و انباشت دانش، شکل می گیرد.

اما نکته ی آخر این بخش: هر چند ممکن است در حوزه های هنری و زیبایی شناسی که اصولاً ماهیتی حسی و شهودی دارند، بتوان بدون آموزش کلاسیک و جدی به خلق آثاری معتبر نائل شد، اما حوزه های تاریخ و جامعه شناسی حکایت کاملاً متفاوتی دارند. خلق روایت هایی جدی و روشنگر بدون آگاهی از معرفت انباشی شکل گرفته در آنها، امری غیرممکن و نشدنی است؛ هر چند که در ظاهر هیچ حصاری در اطراف این حوزه ها وجود ندارد و هر کسی می تواند ورود پیدا کند! اهمیت این بحث برای جامعه ی ما که در فضاهای عمومی، به تازگی دست به قلم شده است فوق العاده مهم است. بی توجهی به حوزه های مختلف معرفتی منجر به تولید نوشته هایی می شود که سرانجامی جز کج فهمی و به قول میلان کوندرا «کِیج» ندارد. همه این مباحث که هدفی جزء گسترش عقلانیت و خردورزی در قالب های نوشتاری ندارند، نمی تواند توجیه گر کم کاری ما دانش آموخته گان علوم انسانی و اجتماعی باشد که نه در فضای دانشگاهی دست به قلم می شویم و نه در فضاهای رسانه ای!

ادامه دارد ....

/ 6 نظر / 4 بازدید
روحی

سلام بروز شدم . منتظر حضورگرمتانم

رازگو بلوچ

سلام نوهان عزیز. به نظرم تا این دوست عزیز ما آقای شهقلی بر تا ما را از دخمه انزوا بیرون نکشد دست بردار نیست. باشد. مبارک است. برای پاسخگویی موقتا از غار تنهایی به در می شویم. چند دقیقه ای تامل بفرمائید. بخش مقدماتی جوابیه را منتشر خواهم کرد.[چشمک]

سیاوش مبارکی

dar enghelab ha ham shahed boodeim ke bishtar az daneshjoyan gorohe ensani daneshjoyan fani va mohandesi daneshjoyani marefat shenas va jame shenas bode and hata dar irane khodeman ham in etefagh be karat dar mavaghe motedavel rokh dade ast

شعیب از دانشجویان بلوچ خاشی

سلام دوست عزیز مطلبت عالی بود!!!!!! راستی منم آپم با چند مطلب جدید و اشعاری به زبان فارسی و بلوچی لطفا بهم سر بزن و نظر بده منتطرت هستم [گل][گل][بدرود]

ورناف

کلا به مقالات اقای شهلی بر انتقادی که وارد است اینه که این مباحث و مقالات درسطح وبلاگها نیست و مباحث باید کمی عامیانه تر نوشته شوند واساتید هم این نظر را دارند و بهتر است واقعیت های زمان و مکان هم بیشتر در نظر گرفته و بحث شوند.