تحول فکری در بلوچستان، توهم یا واقعیت!

نوهان

تحول واژه ای که شاید زیاد به آن اندیشیده ایم! و احتمالا در دوران زندگی خود مستقیم یا غیر مستقیم آن را لمس کرده باشیم. شاید بتوان گفت که تحول، بُعدی جدا نشدنی از فطرت انسانی است. اما کسانی که تمایل داشتند در چنین مسیری گام بردارند، دریافته اند که کاری سهل و آسان نیست و در این راه مشقت ها ی فراوانی را باید تحمل کرد، شاید این همان نیروی بازدارنده ای است که خیلی ها را در مسیر تحول قرار نمی دهد. اما از طرفی افراد و گروه هایی هم در جامعه وجود دارند، که هر گونه تحول و تغییر، بخصوص از نوع فکری و ایدئولوژیک آن را برنمی تابند. و منافع خود را باسکون و در جازدن افکار گره خورده می بینند و هر نوع تحول فکری را سمی مهلک برای بقای خود می دانند، پس دور از انتظار نیست که با کوچکترین پرسشگری یا علامت سوالی که زمینه ساز تحول فکری در شخص باشد مخالف هستند و آن را سرکوب می کنند. نمونه ی شاخص این نوع تحول را در رنسانس اروپا شاهد بودیم که چگونه ، تحول در اندیشیدن اروپای قرون وسطایی را به مهد صنعت و فلسفه و هنر بدل نمود. اما نباید این را هم فراموش کنیم که جامعه اروپا برای رسیدن به سطح کمال ایدئولوژیکی، دوران دگردیسی طولانی را سپری کرد. برای عبور از دوران عقب افتادگی فرهنگی و توسعه نیافتگی ، باید در جهت ریشه دواندن فرهنگ تحول فکری و خارج شدن از کالبد سکون و انزوا درجامعه بلوچستان برآییم، در این مسیر داشتن نگاهی ویژه به نسل جوان و تازه نفس بلوچ از اولویت ها می باشد. براستی ترسیم چنین چشم اندازی نوعی توهم است یا واقعیتی گریزناپذیر؟!

برای پاسخ به این پرسش دو وضعیت متصور می شوم؛ اول اینکه اگر تحول را با دیدی تک بُعدی و یکجانبه بنگریم ناگزیر به سمت برداشتی سطحی از تحول خواهیم رسید و به نوعی ، ادای جامعه و انسان های متحول را درمی آوریم. اما حالت دوم رسیدن به تحول از راه درک فلسفه ی آن و نگاهی تاریخی از مفاهیم و مراحل دگردیسی آن است. برای نهادینه کردن فلسفه ی تحول در جامعه ، میانبری وجود ندارد و نمی توان در مسیر نیل به تغییر و نهادینه کردن  نگرش و ایدئولوژی تحول خواه ،کاتالیزور و میانبری به کار برد. یکی از ابزارهای پیش رو ترویج گفتمان های سازنده و بسط و گسترش مباحث فلسفی – اجتماعی حول محور تحول اندیشه و گذار از قالب های سنتگرایانه است. آگاهی یافتن از ماهیت مباحث فلسفه تحول فکری که به صورت گذرا در مطالب قبلی ام مطرح کردم و رواج چنین مباحثی در بین افکار پیشرو و متقدم بلوچ، می تواند نقطه  اتکایی برای پوست اندازی از قالب های کهنه و مستهلک در زمینه ی عملگرایی باشد. اگر نتوانیم در جایگاه یک انسان ، با وجدانی رها و آزاد بایستیم، نخواهیم توانست در جهت گفتمان اندیشه گام برداریم ، بنابراین تصور دست یابی به جامعه ای درحال تحول کمی دشوار خواهد شد.

شاید جامعه ی بلوچستان که تمایلات سنتگرایانه در آن ریشه دارد، انقباضی و انعطاف ناپذیر به نظر برسد، اما برای آغاز تحول باید چشم به قشر پیشرو و نخبگان داشته باشیم تا موتور این جریان را در منطقه روشن کنند و در این راه از باقی ماندن در سنگر اقلیت نهراسند و تا آنجا که در مایه و تخصص دارند در ارتقای آن بکوشند. شاید آراء عمومی در جامعه بلوچ همراه با این قشر نباشد، اما تا زمانی که در جامعه ی بلوچستان افراد از آزادی فردی در ابراز عقیده برخوردار نباشند نمی توان برداشت دقیقی داشت. شاید از داخل همین تفکرات پیشرو کسانی هم با شروع و گسترش چنین مباحثی که در جهت تحول فکری جامعه باشد، مخالفت کنند و این روند را اشتباه بدانند، اما به قول لنین:  "فقط مرده ها اشتباه نمی کنند." بنابراین اگر خواستار برون رفت از وضعیت فعلی در منطقه بلوچستان و حرکت به سمت معیارهای توسعه هستیم باید از جایی آغاز کنیم. و چه بهتر که این آغاز خودمان باشیم و اندیشیدنمان.

 

/ 13 نظر / 9 بازدید
نمایش نظرات قبلی
طناز

همچین حرف میزنی انگار درمورد ادمهای تو جنگل صحبت میکنیشماویاسر کرد عوض سروسامون دادن به بلوچستان فقط اونهارو مورد انتقاد قرار دادین؟ متاسفم برای شما ویاسر کرد. دو کلمه درس خوندین فکر میکنید کی هستین ماکه دکتریم از این حرفادرمورد بلوچها نمیزنیم اونوقت شمادوتا؟ این عوض کمک کردنتون هست؟ حرفهای توخالی وبی منطق.

ایرندگان بزرگ

سلام . حدود پنج سال پیش در محل كارم یكی از دوستان و جوانان دانشگاهی كه ترم آخر كارشناسی بود و از مردم تبار شارك ، تشریف آورد ، بعداز حال و احوال ، فرمودند كه اگر من بجای شما بودم فلان و فلان می كردم... خسته نباشید گفتم و گفتم كه انشاا... شما هم وارد كار شوید و می شوید امیدواریم كه كاستی ما را معاف و به خلق خدمت نمایید. خوشبختانه بعد از مدت كوتاهی فارغ شدند ....در یكی از ادارات معتبر شهر مشغول ، بعد از چند ماهی تشریف آوردند ، ... گفتند فكر میكردم كه سیستم دانشگاه با ادارات یكی است ، واقعا دستمان بند ....نمی شود با میل دل كاری كرد ...انتظارات مردمم زیاد ...بعد از مدتی جهت اخذ ارشد عازم پونا شدند .....نتیجه ..

مرز ارتباط

سلام خانم دكتر طناز. خوشحالم كه حصور زناني مثل شما را مي بينم.

کرانه

موضع گیری در برابر تحول تو هر جامعه ای طبیعیه، انسان دوست داره وضعیت فعلی خودشو حفظ کنه،مثل قانون اول نیوتن! پس باید یه نیروی قوی باشه تا شتاب بگیریم...

طناز

اول بگم هرکس فکر میکنه کاری که درسته انجام میده ولی بعدها میفهمندکه نباید این کاروانجام میدادند وتاسف میخورن وبا جمله دومت موافقم ووحرف به جایی بودخودت میدانی الان بیشتر بچه های بلوچ مردو زن تحصیلکرده شدن والان زمانه ای نیست به سنتها زیاد توجه کنند چرا نمیگوییم درصده کمی هنوز تو این افکار غطه ورندوانها هم پدربزرگها یا مادربزرگهاوریش سفیدان و...هستن الان زمانه ای شده که هر کس در پی درس ووبهترین زندگی هست .من هنوز نگرفتکم منظور شما از سنتها کدام سنتها هستن؟اگه بگین که خیلی خوب میشه وابهامات برطرف میشه ودرضمن حرف من بامنطقه حالاشما هرجور دوست دارین برداشت کنید.بگو کدام سنتها وراه حلش را؟ فقط بانوشتن که کاری درست نمی شودبا این نوشته های شما همه قشرهای بلوچو(تحصیلکرده وکارمند...)رو زیر سوال می برین. همه را که نمیشوددر یک خط قرار داد.واقای نوهان من اقا نیستم [خنده]

بلور

هر انساني حق پيشرفت دارد؛شايد بعضي از سنت هاي ما بلوچها سد پيشرفت شده؛بايد در اين جامعه عده اي پيدا شود كه شهامت گذشت از اين سدها را داشته باشند؛و خانم طناز,قرار نيست چون شما دكتريد فكر كنيد از ديگران بيشتر ميفهميد؛شايد دو كلاس سواد هم براي فهميدن كافي باشد... 

کرانه

دیدم نظرات رو تایید کردید و نظر من نیست،فهمیدم مثل همیشه ارسال نشده،من با ارسال نظر تو وبلاگ شما مشکل دارم،نمیدونم چرا! به هر حال دوباره ارسال می کنم!

کرانه

برای شتاب گرفتن به انگیزه نیاز داریم که این هم برای هر شخص یا قشری متفاوته.حفظ هویت بلوچ انگیزه ایه که شما وبلاگ نویسارو وادار به نوشتن کرده،بین بلوچ و کلا توی ایران،انگیزه های قومی و ملی خیلی قوی هستن و به نظرم میشه از همین موضوع برای پیشبرد تحول و اهداف دیگه استفاده کرد......

عبدالله

برادر و خواهر مسلمانم سلام علیکم ، وبسایت سیمای اسلام یک مدت به خاطر یک سری مشکلات پست های جدید نداشت که الحمدلله مشکلات ما رفع شده و همگی عاقبتش به خیر و خوبی تمام شد از این هفته ان شاالله با پست های جید با موضوعات مختلف در شناساندن اسلام مبین به روز خواهد بود ، برادر و خواهر مسلمانمانم این هفته با این موضوعات همراه باشید: 1- نقدی مختصر بر نظریات حس‌گرایان (ماتریالیست‌ها) 2- علم نمی‌تواند پاسخ‌گوی تمام سئوالات بشر باشد 3- وجود خدا 4- خاموش شدن فطرت لطفا با نظرات زیبا و سازنده تان ما را یاری فرمایید با تشکر مدیران وبسایت سیمای اسلام. www.simaislam.blogfa.com .

z

z